Posts

Showing posts from April, 2025

شناخت هویت قومی فرملیان: یک بررسی علمی، ساده و مستند

شناخت هویت قومی فرملیان: یک بررسی علمی، ساده و مستند مقدمه قوم فرملی یا فرملیان، یکی از اقوام قدیمی و اصیل ساکن در سرزمین کابلستان و اطراف آن‌اند که تا امروز از نظر هویتی، کمتر مورد توجه و پژوهش‌های علمی قرار گرفته‌اند. در حالی‌که فرملیان در ۲۲ ولایت افغانستان حضور دارند، تمرکز اصلی‌شان در چهاردهی کابل و ولسوالی ارگون ولایت پکتیکا است. در دهه‌های اخیر، تلاش‌هایی جهت بازیابی و تعریف روشن‌تر هویت این قوم صورت گرفته است. این متن تلاش دارد تا نظریات مختلف را بررسی کرده، و با دیدگاه علمی، مستند و بی‌طرفانه به تحلیل آن‌ها بپردازد. ________________________________________ الف) نظریه پشتون‌تبار بودن برخی افراد، منابع محلی و علمی از جمله پوهاند مرحوم محمد محسن فرملی (یکی از پژوهشگران معاصر از قوم فرملی)، فرملیان را بخشی از قبایل پشتون دانسته‌اند. این دیدگاه بیشتر بر پایه‌ی نزدیکی جغرافیایی، برخی شباهت‌های زبانی و نیز هم‌زیستی در مناطق جنوب‌شرقی کشور شکل گرفته است. اما باید گفت که اسناد تاریخی معتبر که فرملیان را مستقیماً به قبایل پشتون پیوند دهد، وجود ندارد. افزون بر آن، زبان و لهجهٔ فرملیان، س...
Image
 معرفی قوم فرملی – یکی از اقوام اصیل ترک‌تبار در افغانستان قوم فرملی یکی از اقوام اصیل، تُرک‌تبار و کمترشناخته‌شده در افغانستان است که ریشه‌های تاریخی‌اش به مغولان تُرک‌شده بازمی‌گردد. بر اساس تحقیقات علمی پوهاند پروفیسور داکتر عنایت‌الله شهرانی، فرملیان از نسل‌های مغولان ترک‌شده‌ی دوره ایلخانان‌اند که در قرون گذشته در ولایات شمال افغانستان از جمله فاریاب، جوزجان، بلخ و سمنگان می‌زیستند. این قوم، پس از گذشت سال‌ها، در مناطق دیگری چون ارزگان، بامیان، غزنی، پکتیکا (به‌ویژه ولسوالی ارگون) و ولایات مرکزی نیز پراکنده شده‌اند. اما متأسفانه در بسیاری موارد، به دلیل نداشتن شناسایی رسمی و ثبت هویت قومی در ساختارهای حکومتی، فرملیان یا نادیده گرفته شده‌اند یا با اقوام دیگر اشتباه گرفته شده‌اند. تاریخ‌نگاری رسمی افغانستان، اقوام مغول‌تبار و ترک‌تبار (شامل فرملی‌ها) را نادیده گرفته و نقش آن‌ها در تاریخ را به حاشیه برده است. همین امر باعث شده که نه‌تنها هویت آن‌ها ثبت و بازتاب نیابد، بلکه در نظام‌های سیاسی، آموزشی، و فرهنگی کشور نیز جایی نداشته باشند. در ولایت ارزگان، ولسوالی ارگون ولایت پکتیکا ...